जायकवाडी धरणातून खरीप हंगामासाठीचे पाणी आवर्तन १ ऑक्टोबर रोजी संपले असून, धरणात ७९.७९ टक्के उपयुक्त पाणीसाठा शिल्लक आहे. आता शेतकऱ्यांचे लक्ष रब्बी हंगामाकडे लागले आहे.

पैठण ( मराठवाडा अपडेट 24 ) : मराठवाड्यातील जीवनदायी मानल्या जाणाऱ्या जायकवाडी धरणातून खरीप हंगामासाठी सोडण्यात आलेले पाणी आवर्तन १ ऑक्टोबर रोजी अधिकृतपणे बंद करण्यात आले. गेल्या दोन महिन्यांपासून सुरू असलेल्या या आवर्तनामुळे परिसरातील खरीप पिकांना मोठा दिलासा मिळाला. आता धरणात ७९.७९ टक्के उपयुक्त पाणीसाठा शिल्लक असून, शेतकऱ्यांचे लक्ष आगामी रब्बी हंगामासाठीच्या पाणी नियोजनाकडे वळले आहे.

खरीप हंगामासाठी किती पाणी वापरले?

जायकवाडी धरणातून खरीप हंगामातील सिंचनासाठी डाव्या कालव्यातून २८.३२ टीएमसी तर उजव्या कालव्यातून २ टीएमसी पाणी सोडण्यात आले. याशिवाय माजलगाव धरणासाठी स्वतंत्रपणे ४ टीएमसी पाणी देण्यात आले. सध्या दोन्ही कालव्यांतील विसर्ग पूर्णपणे बंद करण्यात आला आहे.

धरणातील सध्याची पाणी पातळी

धरणातील पाणी पातळी सध्या १,५१८.०७ फूट इतकी आहे. एकूण साठा २,४७०.२२९ दशलक्ष घनमीटर (एमसीएम) इतका आहे, त्यापैकी जिवंत साठा १,७३२.१२३ एमसीएम आहे. उपयुक्त पाणीसाठा ७९.७९ टक्क्यांवर आहे. गेल्या वर्षी याच तारखेला धरणात ९९.३४ टक्के उपयुक्त पाणीसाठा उपलब्ध होता, त्यामुळे यंदाचा साठा तुलनेने कमी असला तरी रब्बी हंगामासाठी पुरेसा आहे.

रब्बी हंगामाचे नियोजन १५ ऑक्टोबरनंतर

खरीप आवर्तन संपल्यानंतर आता शेतकऱ्यांचे लक्ष रब्बी हंगामासाठीच्या पाणी पुरवठ्याकडे लागले आहे. धरणातील पाणीसाठ्याचा सविस्तर आढावा १५ ऑक्टोबरनंतर घेतला जाणार असून, त्यानंतर रब्बी आणि उन्हाळी हंगामासाठी पाणी आवर्तनाबाबत निर्णय घेतला जाईल, अशी माहिती धरण अभियंते मंगेश शेलार यांनी दिली.

दरम्यान, जायकवाडी धरणाच्या डाव्या कालव्यामुळे छत्रपती संभाजीनगर, जालना आणि परभणी जिल्ह्यांतील सुमारे दीड लाख हेक्टर क्षेत्राला सिंचनाचा लाभ होतो. या भागात ऊस, गहू, हरभरा आणि ज्वारी ही प्रमुख पिके घेतली जातात. रब्बी हंगामात जानेवारी ते मार्च दरम्यान हवामान कोरडे राहत असल्याने पिकांना पाण्याची नितांत गरज असते. त्यामुळे धरणातील पाणीसाठ्यावरच शेतकऱ्यांचे उत्पन्न अवलंबून असते.

शेतकऱ्यांसाठी दिलासा

गेल्या काही वर्षांतील तुलनेत यंदा धरणात समाधानकारक पाणीसाठा असल्याने रब्बी हंगामातील पेरा वाढण्याची शक्यता आहे. कृषी विभागानेही जास्तीत जास्त रब्बी पेरा होण्यासाठी नियोजन सुरू केले आहे. पाण्याचा काटकसरीने वापर करण्याचे आवाहन जलसंपदा विभागाने शेतकऱ्यांना केले आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे:

• खरीप आवर्तन १ ऑक्टोबर रोजी संपले
• डाव्या कालव्यातून २८.३२ टीएमसी पाणी सोडले
• धरणात ७९.७९% उपयुक्त पाणीसाठा शिल्लक
• रब्बी नियोजनाचा निर्णय १५ ऑक्टोबरनंतर
• छत्रपती संभाजीनगर, जालना, परभणी जिल्ह्यांना सिंचनाचा लाभ