एसटी महामंडळाने महिला आणि ज्येष्ठ नागरिकांसाठी NCMC कार्डची सक्ती ३१ डिसेंबर २०२६ पर्यंत शिथिल केली आहे. १.१० कोटी नोंदणी होऊनही प्रवाशांना दिलासा; पुन्हा १ जानेवारी २०२७ पासून अनिवार्य.
महाराष्ट्र राज्य मार्ग परिवहन महामंडळाने (एसटी) महिला आणि ज्येष्ठ नागरिकांसाठी अनिवार्य केलेल्या नॅशनल कॉमन मोबिलिटी कार्ड (NCMC) ची सक्ती ३१ डिसेंबर २०२६ पर्यंत शिथिल केली आहे. त्यामुळे कार्ड नसलेल्या पात्र प्रवाशांनाही या कालावधीत एसटीच्या प्रवास सवलतींचा लाभ घेता येणार आहे. महामंडळाच्या वाहतूक विभागाचे महाव्यवस्थापक नितीन मैंद यांनी याबाबतचे आदेश काढले आहेत. १ जानेवारी २०२७ पासून मात्र कार्ड पुन्हा अनिवार्य होणार असल्याचे स्पष्ट करण्यात आले आहे.
नेमकं काय घडलं?
एसटी महामंडळाने १ ऑक्टोबर २०२६ पासून महिला, ज्येष्ठ नागरिक आणि अमृत ज्येष्ठ नागरिकांसाठी सवलतीच्या तिकिटासाठी NCMC कार्ड अनिवार्य केले होते. मात्र, कार्ड नोंदणी आणि वितरण प्रक्रियेत तांत्रिक अडचणी तसेच ग्रामीण भागातील अनेक महिला लाभार्थ्यांची नोंदणी अपूर्ण असल्याचे निदर्शनास आले. त्यामुळे अनेक पात्र प्रवाशांना पूर्ण तिकिटदराने प्रवास करावा लागत होता आणि महामंडळाच्या महसुलावरही परिणाम झाला होता.
प्रशासनाची भूमिका
परिवहन मंत्री तथा एसटी महामंडळाचे अध्यक्ष प्रताप सरनाईक यांनी या निर्णयाला १ जानेवारी २०२७ पर्यंत मुदतवाढ दिल्याची माहिती दिली. तसेच विविध सामाजिक संघटना, लोकप्रतिनिधी आणि राजकीय नेत्यांच्या विनंत्या विचारात घेऊन हा निर्णय घेण्यात आल्याचे स्पष्ट केले आहे.
महत्त्वाचे अपडेट
- नोंदणीची आकडेवारी: आतापर्यंत सुमारे १.१० कोटी NCMC कार्डांची नोंदणी व वितरण करण्यात आले आहे. ऑगस्ट २०२६ पर्यंत १ कोटी १ लाख ७३ हजारांहून अधिक प्रवाशांनी नोंदणी केली होती, त्यापैकी ६४ लाख ९१ हजार कार्डे सक्रिय झाली होती.
- वितरणाचे प्रमाण: सप्टेंबरअखेरपर्यंत १ कोटी ११ लाख ७८ हजार ९० प्रवाशांनी नोंदणी केली होती; त्यापैकी ७१ टक्के प्रवाशांना कार्ड मिळाले आहेत. अमृत ज्येष्ठ नागरिकांमध्ये वितरणाचे प्रमाण ७८ टक्के, तर महिलांमध्ये ६९ टक्के आहे.
- पुढील मोहीम: ३१ डिसेंबरपर्यंत १०० टक्के नोंदणी व वितरण पूर्ण करण्याचे उद्दिष्ट ठेवण्यात आले असून, ग्रामपंचायत स्तरावर विशेष शिबिरे आयोजित करण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत.
यापूर्वी काय घडलं होतं?
NCMC कार्डची सक्ती सप्टेंबर २०२६ पासून लागू करण्यात आली होती, परंतु गणेशोत्सवाच्या पार्श्वभूमीवर ती ३० सप्टेंबरपर्यंत स्थगित करण्यात आली होती. त्यानंतर १ ऑक्टोबरपासून पुन्हा अनिवार्य करण्यात आली, मात्र प्रवाशांच्या तक्रारींमुळे अखेर ३१ डिसेंबरपर्यंत शिथिल करण्याचा निर्णय घेण्यात आला.
पुढे काय होणार?
१ जानेवारी २०२७ पासून सवलतीच्या प्रवासासाठी NCMC कार्ड पुन्हा अनिवार्य होईल. तोपर्यंत पात्र प्रवाशांनी जवळच्या एसटी आगार, बस स्थानक किंवा अधिकृत केंद्रांवर नोंदणी पूर्ण करण्याचे आवाहन महामंडळाने केले आहे. कार्ड काढण्यासाठी आधार कार्ड आवश्यक असून, १९९ रुपये शुल्क आकारले जाते.















