FDA आयुक्त तुकाराम मुंढे यांनी गणेशोत्सवातील महाप्रसादासाठी नवे नियम नसल्याचे स्पष्ट केले. राज्यात ३१०० आस्थापनांची तपासणी, १६५ परवाने निलंबित. वाचा सविस्तर.

गणेशोत्सवात महाप्रसादासाठी FDA चे नवे नियम? तुकाराम मुंढे यांची स्पष्टोक्ती

अन्न व औषध प्रशासन (FDA) विभाग सध्या राज्यभर आपल्या कारवाईमुळे चर्चेत आहे. आयुक्त तुकाराम मुंढे यांच्या नेतृत्वाखाली गेल्या काही महिन्यांपासून भेसळ, अस्वच्छता आणि नियमभंग करणाऱ्या हॉटेल, रेस्टॉरंट आणि खाद्य आस्थापनांवर धडक कारवाई सुरू आहे. आता गणेशोत्सवाच्या पार्श्वभूमीवर गणेश मंडळांकडून आयोजित केल्या जाणाऱ्या महाप्रसाद आणि भंडाऱ्यांसाठी FDA कडून नवे नियम असणार का, याबाबत उत्सुकता होती. आयुक्त तुकाराम मुंढे यांनी यावर स्पष्ट भूमिका मांडली आहे.

FDA आयुक्तांची पत्रकार परिषद

तुकाराम मुंढे यांनी बुधवारी (२६ ऑगस्ट) पत्रकार परिषद घेत विभागाच्या कामाचा आढावा सादर केला. या वेळी त्यांना गणेशोत्सवात गणेश मंडळांतर्फे आयोजित केल्या जाणाऱ्या महाप्रसाद आणि भंडाऱ्याबाबत प्रश्न विचारण्यात आला.

यावर बोलताना मुंढे म्हणाले, “आपण सर्वांनी एक गोष्ट समजून घेतली पाहिजे की, हे महाप्रसाद, भंडारा किंवा सण-उत्सव, ईद, गणेशोत्सव याबाबत नाही. हे नियमांच्या पालनाबाबत आहे.”

महाप्रसादासाठी नवा नियम नाही – फक्त नियमांचे पालन बंधनकारक

मुंढे यांनी स्पष्ट केले की गणेशोत्सव, ईद किंवा इतर कोणत्याही सणासाठी FDA कडून वेगळे नवे नियम केलेले नाहीत. खाद्य व्यवसायांसाठी यापूर्वीपासून असलेले नियम आणि मानकेच लागू आहेत. प्रत्येक अन्न व्यवसाय चालवणाऱ्याने (Food Business Operator) आवश्यक परवाना (लायसन्स) आणि नोंदणी करणे बंधनकारक आहे.

“जे मानक नियम आधीपासून आहेत, तेच पाळावे लागतील. यामध्ये नवीन काहीच नाही. जिथे विनापरवाना, विना मानक किंवा प्रोटोकॉलशिवाय अन्नपदार्थ दिले जातील, तेथे नियमभंग होत आहे, असे समजावे. मग तो सणांचा हंगाम असो वा नसो, हे महत्त्वाचे नाही,” असे मुंढे यांनी स्पष्ट केले.

त्यांच्या म्हणण्यानुसार, ही नियमित नियामक प्रक्रिया आहे आणि केवळ सणासुदीच्या काळासाठी हे नियम लागू केलेले नाहीत.

FDA ची मोठी कारवाई : ३१०० ठिकाणी तपासणी

पत्रकार परिषदेत मुंढे यांनी FDA विभागाच्या कामविषयक आकडेवारीही सादर केली. ३१ जुलैपर्यंत राज्यातील अन्न क्षेत्रातील ३,१०० हून अधिक आस्थापनांची तपासणी करण्यात आली.

या तपासणी मोहिमेत १६५ आस्थापनांचे परवाने तात्काळ निलंबित करण्यात आले, तर ७५० हून अधिक आस्थापनांना सुधारणा नोटीस बजावण्यात आली.

निलंबित परवान्यांपैकी सुमारे १०५ आस्थापनांनी FDA आयुक्तांकडे अपील केले. यापैकी सुमारे ७० आस्थापनांना दिलासा देण्यात आला, तर उर्वरित प्रकरणांमध्ये अंतिम आदेशाची प्रक्रिया सुरू आहे.

कारवाईनंतर रेस्टॉरंट्समध्ये सुधारणा

मुंढे यांनी सांगितले की, FDA च्या कारवाईनंतर अनेक रेस्टॉरंट्स आणि खाद्य आस्थापनांनी स्वतःहून सुधारणा करण्यास सुरुवात केली आहे. काही आस्थापनांनी स्वयंस्फूर्तीने स्वच्छता आणि दर्जा सुधारण्यासाठी किचनचे नूतनीकरण केले आहे, तर काहींनी ठराविक कालावधीसाठी किचन बंद ठेवून स्वच्छता मोहीम राबवली.

नागरिकांकडूनही खाद्यपदार्थांच्या गुणवत्तेत सकारात्मक बदल झाल्याची प्रतिक्रिया येत आहे. तेलाचा दर्जा, खाद्यपदार्थांचे रंग आणि दुधाच्या चवीत फरक जाणवत असल्याचे नागरिकांचे म्हणणे आहे.

‘नियमांचे पालन केल्यास नियामकाची गरज नाही’

FDA आयुक्त तुकाराम मुंढे यांनी व्यावसायिकांना आवाहन केले की, “जर सर्व व्यावसायिकांनी नियमांचे काटेकोरपणे पालन केले, तर नियामकाची (FDA) गरजच उरणार नाही.”

तसेच, भविष्यात नागरिकांच्या प्रतिक्रिया आणि सूचना व्यवस्थितपणे जाणून घेण्यासाठी औपचारिक फीडबॅक यंत्रणा उभारण्याचा FDA चा विचार आहे.

तुकाराम मुंढे यांनी गणेशोत्सवातील महाप्रसाद आणि भंडाऱ्यासाठी कोणतेही स्वतंत्र नवे नियम नसल्याचे स्पष्ट केले आहे. मात्र, अन्न व्यवसाय चालविणाऱ्या सर्व आस्थापनांनी विद्यमान नियम, परवाना आणि मानकांचे पालन करणे बंधनकारक आहे. FDA ची राज्यव्यापी तपासणी मोहीम सुरूच राहणार असून, नियमभंग करणाऱ्यांवर कठोर कारवाई केली जाईल, असा इशाराही त्यांनी दिला.