कृषी विभागाच्या आत्मा योजनेत ११ हजार ५८७ शेतकरी मित्रांची निवड होणार. ३० टक्के महिलांना संधी, २५ ते ६० वयोगट, बारावी उत्तीर्ण पात्रता. वाचा निवड प्रक्रिया व कामाची माहिती.
marathwada update 24 : राज्यातील शेतीला नवी दिशा देण्यासाठी कृषी विभाग मोठा निर्णय घेत आहे. ‘आत्मा’ (आधुनिक तंत्रज्ञान व व्यवस्थापन अभियान) योजनेंतर्गत राज्यभरातून ११ हजार ५८७ ‘शेतकरी मित्र’ निवडले जाणार आहेत. हे शेतकरी मित्र गावोगावी जाऊन शेतकऱ्यांपर्यंत सरकारी योजना, आधुनिक शेती तंत्रज्ञान आणि नैसर्गिक शेतीचा प्रसार करतील. या उपक्रमात ३० टक्के महिलांना सहभागी करून घेण्याचा निर्णयही विभागाने घेतला आहे.
कृषी क्षेत्रातील बदलत्या गरजा लक्षात घेता, राज्य सरकारने ‘शेतकरी मित्र’ या नवीन उपक्रमाला मान्यता दिली आहे. या योजनेअंतर्गत एकूण ११ हजार ५८७ शेतकरी मित्रांची नियुक्ती केली जाईल. त्यांचे मुख्य कार्य गावपातळीवर शेतकऱ्यांना योजनांची माहिती देणे, त्यांना आधुनिक शेती पद्धतींचे प्रशिक्षण देणे आणि नैसर्गिक शेतीला चालना देणे हे असेल.
शेतकरी मित्रांची पात्रता काय?
या पदासाठी इच्छुक उमेदवारांनी काही ठराविक अटी पूर्ण करणे आवश्यक आहे.
- वयोमर्यादा : २५ ते ६० वर्षे.
- शैक्षणिक पात्रता : किमान बारावी उत्तीर्ण.
- स्थानिकत्व : उमेदवार हा त्या गावाचा स्थानिक शेतकरी असावा.
- लिंगभाव : एकूण निवडींपैकी ३० टक्के जागा महिला शेतकऱ्यांसाठी राखीव ठेवण्यात आल्या आहेत.
निवड प्रक्रिया कशी होणार?
निवड प्रक्रिया पारदर्शी व नियमबद्ध पद्धतीने पार पाडली जाईल. कृषी विभागाकडून संबंधित गावांमध्ये पात्र उमेदवारांची यादी तयार केली जाईल. त्यानंतर स्थानिक पातळीवरील समिती शिफारस करेल आणि अंतिम निवड विभागीय समिती करेल. निवड झालेल्या उमेदवारांना प्रशिक्षण देऊन त्यांची कामे निश्चित केली जातील.
शेतकरी मित्रांची प्रमुख कामे कोणती?
निवड झालेल्या शेतकरी मित्रांना खालील जबाबदाऱ्या पार पाडाव्या लागतील –
- गावातील शेतकऱ्यांना केंद्र व राज्य शासनाच्या विविध कल्याणकारी योजनांची माहिती देणे.
- शेतकरी गट (फार्मर प्रोड्यूसर ऑर्गनायझेशन – FPO) तयार करण्यास मदत करणे.
- नैसर्गिक शेती, सेंद्रिय शेती व शाश्वत शेती पद्धतींचा प्रचार व प्रसार करणे.
- आधुनिक शेती तंत्रज्ञान, सिंचन साधने, बियाणे, खते याबाबत मार्गदर्शन करणे.
- शेतकऱ्यांच्या समस्या समजून घेऊन त्यांची योग्य अधिकाऱ्यांपर्यंत माहिती पोहोचवणे.
‘आत्मा’ योजनेचे महत्त्व
‘आत्मा’ (आधुनिक तंत्रज्ञान व व्यवस्थापन अभियान) ही कृषी विभागाची महत्त्वाकांक्षी योजना आहे. या योजनेचा उद्देश शेतकऱ्यांना आधुनिक शेती तंत्रज्ञानाशी जोडणे, उत्पादन खर्च कमी करणे आणि उत्पन्न वाढविणे हा आहे. शेतकरी मित्र हे या योजनेचे ‘ब्रँड अॅम्बेसेडर’ म्हणून काम पाहतील. त्यांच्या माध्यमातून शासकीय योजनांचा थेट लाभ शेतकऱ्यांपर्यंत पोहोचेल, शिवाय शेतीत नवनवीन प्रयोगांना चालना मिळेल.
महिला शेतकऱ्यांना विशेष संधी
या उपक्रमात ३० टक्के जागा महिलांसाठी राखीव असल्याने महिला शेतकऱ्यांना मोठी संधी उपलब्ध झाली आहे. महिला शेतकरी मित्र गावातील महिला शेतकऱ्यांना अधिक चांगल्या प्रकारे मार्गदर्शन करू शकतील, विशेषतः घरगुती शेती, भाजीपाला उत्पादन, पोल्ट्री, गोठा व्यवस्थापन अशा बाबींमध्ये. यामुळे ग्रामीण महिलांचे सक्षमीकरण होण्यासही मदत होईल.
शेतकरी मित्र निवडीचा ग्रामीण अर्थव्यवस्थेवर परिणाम
या निवडीमुळे गावागावांमध्ये रोजगाराच्या नवीन संधी निर्माण होतील. स्थानिक शेतकऱ्यांना रोजगार मिळाल्याने गावातील पैसा गावातच राहील. तसेच, शेतीत आधुनिकीकरण झाल्यास उत्पादन वाढेल, उत्पन्न वाढेल आणि शेतकऱ्यांचे जीवनमान सुधारेल. हा उपक्रम दीर्घकाळात ग्रामीण भागाचा सर्वांगीण विकास घडवून आणण्यासाठी सहाय्यक ठरेल.
कृषी विभागाचा हा ‘शेतकरी मित्र’ उपक्रम शेतकरी आणि शासन यांच्यातील दुवा म्हणून काम करेल. योग्य पात्रता असलेल्या, स्थानिक आणि शेतीचा अनुभव असलेल्या उमेदवारांनी या संधीचा लाभ घ्यावा. निवड प्रक्रियेची अधिक माहिती जिल्हा कृषी अधिकारी कार्यालयाकडून किंवा संबंधित ग्रामपंचायतीकडून मिळवता येईल. हा उपक्रम राज्यातील शेतीला नवी उर्जा देणारा ठरेल, यात शंका नाही.
By
