अन्न व औषध प्रशासन आयुक्त तुकाराम मुंढे यांनी छ. संभाजीनगर प्रयोगशाळा २४ तास सुरू करण्याचे संकेत देत कर्मचाऱ्यांच्या मागण्या फेटाळल्या. काम नसेल तर राजीनामा द्या, असा स्पष्ट इशारा.
छत्रपती संभाजीनगर: अन्न व औषध प्रशासनाच्या (FDA) विभागीय प्रयोगशाळेचे कामकाज भविष्यात चोवीस तास व सातही दिवस सुरू करण्याचे संकेत आयुक्त तुकाराम मुंढे यांनी दिल्याने कर्मचाऱ्यांमध्ये अस्वस्थता पसरली आहे. कर्मचाऱ्यांनी सकाळी १० ते सायंकाळी ६ या वेळेत कामकाज व साप्ताहिक सुट्ट्या पूर्ववत ठेवण्याची मागणी केली असता, मुंढे यांनी ती ठामपणे फेटाळून लावली. शिवाय, नियमानुसार काम करण्यास इच्छुक नसलेल्यांनी राजीनामा देण्याचा इशाराही दिला आहे.
कर्मचाऱ्यांचे निवेदन आणि मागण्या
गेल्या १५ जुलै रोजी विभागीय प्रयोगशाळेतील २७ कर्मचाऱ्यांनी अन्न व औषध प्रशासन मंत्री नरहरी झिरवाळ यांना निवेदन सादर केले होते. या निवेदनात सध्या सुरू असलेली दोन शिफ्टची कार्यपद्धती बंद करून पूर्वीप्रमाणे शासकीय कार्यालयीन वेळेनुसार सकाळी १० ते सायंकाळी ६ या वेळेत कामकाज सुरू ठेवण्याची मागणी करण्यात आली होती. तसेच साप्ताहिक सुट्ट्या पूर्ववत ठेवण्याचीही विनंती करण्यात आली.
कर्मचाऱ्यांनी आपल्या निवेदनात नवीन दोन-शिफ्ट पद्धतीमुळे वैयक्तिक व कौटुंबिक आयुष्याचा समतोल बिघडल्याचा दावा केला आहे. पूर्वी सकाळी ९:४५ ते सायंकाळी ६:१५ अशी कार्यालयीन वेळ होती, ती आता बदलून सकाळी ७ ते दुपारी ३ आणि दुपारी १२ ते रात्री ८ अशा दोन सत्रांत काम चालते. या बदलामुळे शनिवार, रविवार आणि सार्वजनिक सुट्ट्यांच्या दिवशीही काम करावे लागत असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
आयुक्त तुकाराम मुंढे यांचा ठाम पवित्रा
या पार्श्वभूमीवर एका मुलाखतीत आयुक्त तुकाराम मुंढे यांनी कर्मचाऱ्यांच्या सर्व मागण्यांना स्पष्ट शब्दांत नकार दिला. ‘अन्न व औषध प्रशासनाची प्रयोगशाळा ही शासकीय कार्यालय नसून चोवीस तास चालणारी संस्था आहे,’ असे त्यांनी स्पष्ट केले. ‘संभाजीनगरची प्रयोगशाळा सध्या दोन शिफ्टमध्ये सहा दिवस सुरू आहे. आवश्यकता भासल्यास ती पुढे २४ तास व सातही दिवस सुरू केली जाऊ शकते,’ असेही ते म्हणाले.
कर्मचाऱ्यांची सकाळी १० ते सायंकाळी ६ या वेळापत्रकाची मागणी फेटाळताना मुंढे म्हणाले, ‘प्रयोगशाळा केवळ सकाळी १० ते सायंकाळी ६ या वेळेत चालवता येत नाही. सरकारी प्रयोगशाळांना शेवटी २४x७ काम करावे लागेल. जे कर्मचारी सुधारित प्रणालीनुसार काम करण्यास तयार नाहीत, त्यांनी राजीनामा देणे वाजवी आहे.’
कामाचे तास आणि आंतरराष्ट्रीय निकष
मुंढे यांनी आपल्या भूमिकेचे समर्थन करताना सांगितले की, नवीन व्यवस्थेत वैयक्तिक कर्मचाऱ्यांचे कामाचे तास वाढलेले नाहीत. प्रत्येक कर्मचारी दररोज फक्त आठ तासांची एक शिफ्ट काम करतो. कोणत्याही कर्मचाऱ्याला आठवड्यातून ४८ तासांपेक्षा जास्त काम करण्यास सांगितले जात नसून, ही मर्यादा आंतरराष्ट्रीय कामगार संघटनेच्या (ILO) निकषांनुसार आहे. तसेच प्रत्येक कर्मचाऱ्याला आठवड्यातून एक सुट्टीही दिली जात असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
कर्मचाऱ्यांची कमतरता आणि वाढता ताण
कर्मचाऱ्यांनी मात्र प्रयोगशाळेत विश्लेषक, प्रयोगशाळा सहाय्यक, तांत्रिक कर्मचारी आणि सहाय्यक कर्मचाऱ्यांची तीव्र कमतरता असल्याचा दावा केला आहे. यामुळे भारतीय, ब्रिटिश आणि अमेरिकन फार्माकोपिया मानकांनुसार नमुन्यांची तपासणी करणे कठीण होत असल्याचे ते म्हणतात. तसेच सध्या फूड डिव्हिजनमध्ये केवळ ८ आणि ड्रग डिव्हिजनमध्ये १२ शास्त्रज्ञ कार्यरत असल्याची माहिती आहे.
वाढत्या तपासण्यांचे आव्हान
मुंढे यांनी कर्मचाऱ्यांचा वाढता ताण हा FDA च्या वाढत्या कारवायांचा परिणाम असल्याचे सांगितले. राज्यभरात अन्नाधिक्य व बनावट उत्पादनांविरोधात तीव्र कारवाई केल्यामुळे प्रयोगशाळांमध्ये तपासणीसाठी येणाऱ्या नमुन्यांच्या संख्येत मोठी वाढ झाली आहे. जलद तपासणी आणि वेळेत नियामक कारवाईसाठी प्रयोगशाळा २४ तास कार्यरत राहणे आवश्यक असल्याचे त्यांचे म्हणणे आहे.
दरम्यान, मुंढे यांचा हा व्हिडीओ सोशल मीडियावर व्हायरल झाल्यानंतर कर्मचाऱ्यांमध्ये दबावाचे वातावरण निर्माण झाले आहे. आगामी काळात या वादाचे काय स्वरूप राहते, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.
By
