मराठा आरक्षणासाठी मनोज जरांगे पाटील यांनी 29 ऑगस्टपासून शेवटचे निर्णायक आंदोलन जाहीर केले. 58 लाख कुणबी नोंदींची प्रमाणपत्रे न दिल्याने सरकारविरोधात आक्रमक भूमिका. राज्यात राजकीय वातावरण तापणार?
जालना – मराठा आरक्षणाच्या मागणीसाठी सातत्याने संघर्ष करणारे समाजसेवक मनोज जरांगे पाटील यांनी पुन्हा एकदा राज्य सरकारविरोधात आक्रमक भूमिका घेतली आहे. जालना जिल्ह्यातील अंतरवाली सराटी येथे आयोजित सभेत त्यांनी २९ ऑगस्ट २०२६ रोजी ‘शेवटचे आणि निर्णायक’ आंदोलन छेडण्याची घोषणा केली.
या दिवशी मराठा आरक्षण आंदोलनाला तीन वर्षे पूर्ण होत असल्याने, समाजबांधवांना मोठ्या संख्येने सहभागी होण्याचे आवाहन त्यांनी केले.
‘एकतर सरकार जाईल, नाहीतर मी जाईन’ – जरांगेंचा सरकारला अल्टिमेटम
सभेला संबोधित करताना मनोज जरांगे पाटील म्हणाले, “गेल्या तीन वर्षांपासून मराठा समाज न्यायासाठी संघर्ष करत आहे. समाजाला वारंवार आश्वासने देऊन दिशाभूल केली जात आहे. आता हा प्रश्न निर्णायक टप्प्यावर नेण्याची वेळ आली आहे.”
त्यांनी पुढे स्पष्ट केले की, “या वेळी एकतर मी जाईन, किंवा फडणवीस सरकार जाईल. २९ ऑगस्ट रोजी शेवटचा आणि निर्णायक लढा उभारला जाईल.”
जरांगे पाटील यांनी सरकारला २८ ऑगस्टपर्यंत मुदत देत अल्टिमेटम दिला आहे. या तारखेपर्यंत मागण्या मान्य न झाल्यास २९ ऑगस्टपासून बेमुदत आंदोलन सुरू होईल, असा इशारा त्यांनी दिला.
५८ लाख कुणबी नोंदींची प्रमाणपत्रे का नाहीत? जरांगेंचा सवाल
मनोज जरांगे पाटील यांनी सरकारकडून ५८ लाख नोंदींशी संबंधित प्रमाणपत्रे अद्याप देण्यात आलेली नसल्याचा गंभीर आरोप केला. हैदराबाद गॅझेटियरनुसार मराठवाड्यातील मराठ्यांना कुणबी समाजात समाविष्ट करण्यात आले आहे, मात्र तरीही प्रमाणपत्रे का दिली जात नाहीत, असा सवाल त्यांनी उपस्थित केला.
ते म्हणाले, “हैदराबाद गॅझेटियर स्वीकारल्यानंतरही प्रमाणपत्रे का वाटली नाहीत? मराठ्यांना का टार्गेट केले जात आहे? राज्यात ५८ लाख कुणबी नोंदी सापडल्या आहेत, मात्र सरकार या नोंदींची प्रमाणपत्रे देत नाही.”
पात्र लाभार्थ्यांनी तात्काळ अर्ज करण्याचे आवाहनही त्यांनी केले. ज्या मराठा समाजातील नागरिकांच्या नोंदी उपलब्ध आहेत, त्यांनी आवश्यक कागदपत्रांसह प्रक्रिया पूर्ण करावी, असे त्यांनी सांगितले.
विविध विभागांतील भरती प्रक्रियेत अन्यायाचा आरोप
जरांगे पाटील यांनी महसूल, कृषी, नगरविकास, महावितरण तसेच इतर विभागांतील भरती प्रक्रियेत अन्याय झाल्याचा दावा केला. या विभागांतील प्रभावित उमेदवारांना आंदोलनात सहभागी होण्याचे आवाहन त्यांनी केले.
अन्याय झाल्याचा दावा करणाऱ्या सर्व युवकांनी संबंधित अर्ज आणि कागदपत्रांसह अंतरवाली सराटी येथे उपस्थित राहावे, असे त्यांनी म्हटले.
मराठा समाजाच्या १० मागण्या; स्वतंत्र मंत्रालयाची मागणी
मनोज जरांगे पाटील यांनी सरकारपुढे १० मागण्या मांडल्या आहेत, ज्यामध्ये प्रमुख मागण्या खालीलप्रमाणे आहेत:
- हैदराबाद गॅझेटियरनुसार सर्व पात्र मराठ्यांना कुणबी प्रमाणपत्रे वितरण
- मराठा समाजासाठी स्वतंत्र मंत्रालय स्थापन
- आंदोलकांवर दाखल सर्व गुन्हे मागे घेणे
- सारथी योजनेअंतर्गत लाभ पुनर्स्थापित करणे
- अन्नासाहेब पाटील आर्थिक विकास महामंडळाच्या कर्जाची पुनर्स्थापना
- समाजाला देण्यात आलेल्या सर्व सवलती लागू करणे
जरांगे पाटील यांनी स्पष्ट केले की, “आम्ही कोणतीही मागणी सोडणार नाही. सर्व मागण्या मान्य होईपर्यंत आंदोलन सुरूच राहील.”
तसेच, मुंबईत प्रश्न सुटला नाही तर मराठा समाज दिल्लीत जाऊन आंदोलन करेल, असा इशाराही त्यांनी दिला.
‘एकही मराठा घरी थांबू नये’ – समाजबांधवांना आवाहन
मनोज जरांगे पाटील यांनी समाजातील प्रत्येक नागरिकाला आंदोलनात सहभागी होण्याचे आवाहन केले. ते म्हणाले, “२९ ऑगस्ट रोजी एकही मराठा घरी थांबू नये. सर्वांनी अंतरवाली सराटी येथे उपस्थित राहावे. ५८ लाख नोंदींची प्रमाणपत्रे मिळाल्याशिवाय आम्ही थांबणार नाही.”
“माझे गेल्या तीन वर्षांपासून रक्त जळत आहे. समाजातील मुलांच्या भविष्यासाठी हा शेवटचा निर्णायक लढा आहे,” अशी भावनिक भूमिकाही त्यांनी व्यक्त केली.
सरकारची भूमिका: ‘प्रमाणपत्रे दिली जात आहेत, चर्चेसाठी तयार’
दरम्यान, मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी जरांगे पाटील यांच्या घोषणेवर प्रतिक्रिया दिली. ते म्हणाले, “ज्यांनी अर्ज केले आहेत त्यांना जात प्रमाणपत्रे दिली जात आहेत. प्रलंबित प्रकरणांची संख्या अत्यंत कमी आहे. कोणतीही वास्तविक तक्रार असेल तर सरकार चर्चेसाठी तयार आहे.”
फडणवीस यांनी पुढे सांगितले की, महायुती सरकारने मराठा समाजाच्या कल्याणासाठी मागील कोणत्याही सरकारपेक्षा अधिक निर्णय घेतले आहेत.
राजकीय आणि सामाजिक वातावरण तापण्याची शक्यता
मनोज जरांगे पाटील यांच्या या घोषणेमुळे मराठा आरक्षणाच्या मुद्द्यावर पुन्हा एकदा राज्यातील राजकीय आणि सामाजिक वातावरण तापण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. २९ ऑगस्टला आंदोलनाला तीन वर्षे पूर्ण होत असल्याने या आंदोलनाला विशेष महत्त्व प्राप्त झाले आहे.
जरांगे पाटील यांनी यापूर्वी नऊ उपोषणे केली आहेत. मे महिन्याच्या शेवटी त्यांनी केलेले नववे उपोषण त्यांनी १५ तासांत मागे घेतले होते. २९ ऑगस्टपासून त्यांनी आंदोलन केल्यास ते त्यांचे दहावे उपोषण असेल.
मराठा समाजाच्या मागण्या मान्य होईपर्यंत आंदोलन सुरूच राहील, असा इशारा देत जरांगे पाटील यांनी समाजातील प्रत्येक नागरिकाने या आंदोलनात सहभागी व्हावे, असे आवाहन केले आहे. आगामी काळात या आंदोलनाचे राज्यभर काय परिणाम होतात, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.















