दिल्लीत CJP च्या NEET आंदोलनात हिंसा; पोलिसांची CCTV तपासणी, उपद्रवींचे पासपोर्ट रद्द होणार?

दिल्लीतील CJP च्या NEET आंदोलनात झालेल्या हिंसाचारानंतर पोलिसांनी CCTV फुटेजची तपासणी सुरू केली आहे. हिंसा करणाऱ्यांचे पासपोर्ट रद्द होऊ शकतात, पोलिसांना दिल्ली पोलिसांकडून कठोर कारवाईचा इशारा.

नवी दिल्ली – कॉकरोच जनता पार्टी (CJP) च्या NEET परीक्षा घोटाळ्याविरोधातील आंदोलनात झालेल्या हिंसाचाराने राजधानीत खळबळ उडाली आहे. जंतर-मंतर येथे झालेल्या या आंदोलनात उपद्रवींनी पोलिसांवर दगडफेक केली, सरकारी मालमत्तेचे नुकसान केले आणि अनेक पोलिसांना जखमी केले. या घटनेनंतर दिल्ली पोलिसांनी कठोर भूमिका घेतली असून, हिंसाचारात सहभागी झालेल्यांना ओळखण्यासाठी CCTV फुटेज, व्हिडिओ रेकॉर्डिंग आणि इतर तांत्रिक पुराव्यांची तपासणी सुरू केली आहे. हिंसा करणाऱ्या समाजकंटकांचे पासपोर्ट रद्द करण्यापर्यंतची कारवाई केली जाऊ शकते, असे पोलिस सूत्रांनी सांगितले.

हिंसाचाराची मोठी घटना

CJP ने NEET परीक्षेतील कथित पेपरलीक आणि अनियमिततेविरोधात जंतर-मंतर येथे आंदोलन सुरू केले होते. २० जुलै रोजी आंदोलकांनी संसदेकडे कूच करण्याचा प्रयत्न केला, मात्र पोलिसांनी परवानगी नाकारल्याने परिस्थिती तणावपूर्ण बनली. आंदोलकांनी अडथळे तोडत पोलिसांवर हल्ला चढवला, ज्यामध्ये दगड, बाटल्या आणि काठ्यांचा वापर करण्यात आला.

या हिंसाचारात दिल्ली पोलिसांचे ११८ हून अधिक जवान जखमी झाले, ज्यात वरिष्ठ अधिकारी तसेच महिला पोलिसांचाही समावेश आहे. कॉनॉट प्लेसचे एसीपी विवेक भगत यांना देखील दगडफेकीत गंभीर दुखापत झाली आणि त्यांना राम मनोहर लोहिया रुग्णालयात दाखल करावे लागले. एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याने सांगितले की, या ठिकाणी सुमारे ४,००० ते ५,००० लोक जमले होते, जे पोलिसविरोधी आणि सरकारविरोधी घोषणा देत होते.

CCTV तपासणी आणि आरोपींची ओळख

हिंसाचारानंतर दिल्ली पोलिसांनी त्वरित कारवाई करत सीसीटीव्ही फुटेज, मोबाईल व्हिडिओ आणि इतर डिजिटल पुराव्यांची तपासणी सुरू केली आहे. पोलिसांनी सांगितले की, सीसीटीव्ही फुटेजमध्ये आंदोलकांनी पोलिसांवर दगडफेक करताना आणि सार्वजनिक मालमत्तेचे नुकसान करताना स्पष्टपणे दिसत आहे.

पोलिस सूत्रांनी दिलेल्या माहितीनुसार, हिंसाचारात प्रत्यक्ष सहभागी असलेल्या व्यक्तींना ओळखण्याचे काम सुरू आहे. तपासणीदरम्यान असे आढळून आले की, अनेक उपद्रवी विद्यार्थी नसून संघटित गटांशी संबंधित आहेत. पोलिसांनी या हिंसाचारामागे कोणती मोठी कट रचना आहे का, याचीही चौकशी सुरू केली आहे.

पासपोर्ट रद्द करण्याची कारवाई?

हिंसाचारात सहभागी झालेल्यांवर कठोर कारवाई करण्याच्या तयारीत दिल्ली पोलिसांनी गुन्हेगारी कारवाईबरोबरच त्यांचे पासपोर्ट रद्द करण्याच्या प्रक्रियेचाही विचार सुरू केला आहे. पोलिस सूत्रांनी स्पष्ट केले की, हिंसाचारात थेट सहभागी असलेल्यांविरुद्ध कायदेशीर तरतुदींनुसार पासपोर्ट रद्द करण्याची कारवाई केली जाऊ शकते.

असे झाल्यास, या आरोपींना परदेशात प्रवास करण्याचा अधिकार गमवावा लागू शकतो. पोलिसांचे म्हणणे आहे की, नुसती गुन्हेगारी कारवाई पुरेशी नसून, अशा घटनांची पुनरावृत्ती होऊ नये म्हणून कठोर शिक्षेची तरतूद करणे आवश्यक आहे.

सोशल मीडियावर चुकीची माहिती

तपासात सोशल मीडियाची भूमिकाही तपासली जात आहे. पोलिसांना असे आढळून आले की, आंदोलनापूर्वी आणि आंदोलनादरम्यान अनेक संशयास्पद सोशल मीडिया खात्यांनी दिशाभूल करणारी आणि उत्तेजक माहिती प्रसारित केली. पाकिस्तान-आधारित सोशल मीडिया हँडल्सद्वारेही काही पोस्ट शेअर केल्या गेल्याचे समोर आले आहे.

एका पोस्टमध्ये खोटा दावा करण्यात आला होता की, या हिंसाचारात ७ आंदोलक मारले गेले, ३९१ जण जखमी झाले आणि २५० अटक करण्यात आल्या. पोलिसांनी या दाव्यांना पूर्णपणे निराधार ठरवले आहे आणि चुकीची माहिती पसरवणाऱ्यांवर कारवाई करण्याचा इशारा दिला आहे.

NSA कायद्याचे स्पष्टीकरण

हिंसाचाराच्या पार्श्वभूमीवर दिल्ली पोलिस आयुक्तांच्या NSA (राष्ट्रीय सुरक्षा कायदा) अधिकारांच्या वाढीवरही चर्चा सुरू झाली. तथापि, दिल्ली सरकारच्या गृह विभागाने स्पष्ट केले की, ही वाढ ही नियमित प्रशासकीय कारवाई आहे आणि ती CJP आंदोलनाशी संबंधित नाही. १९ जुलै ते १८ ऑक्टोबर या कालावधीसाठी मंजूर करण्यात आलेली ही वाढ ७ जुलै रोजीच मंजूर झाली होती, आंदोलन सुरू होण्याआधीच.

कोर्टाचे निर्देश

दिल्ली उच्च न्यायालयाने या प्रकरणाची दखल घेतली आहे. न्यायालयाने केंद्र सरकार आणि दिल्ली पोलिसांना नोटीस बजावली आहे आणि या घटनेशी संबंधित सर्व CCTV फुटेज आणि इलेक्ट्रॉनिक रेकॉर्ड जतन करण्याचे निर्देश दिले आहेत. कार्यकर्ते सोनम वांगचुक यांनी सरकारकडे आंदोलकांवर कोणतीही शिक्षात्मक कारवाई न करण्याची हमी मागितली आहे.

पुढील कारवाई

दिल्ली पोलिसांनी आतापर्यंत १० एफआयआर नोंदवले आहेत आणि ७० हून अधिक जणांना ताब्यात घेतले आहे. तपास सुरू असून, सीसीटीव्ही फुटेज आणि इतर पुराव्यांच्या आधारे उर्वरित आरोपींनाही लवकरच ओळखले जाईल, अशी माहिती पोलिसांनी दिली आहे.

CJP ने २४ जुलै रोजी देशव्यापी आंदोलनाची घोषणा केली आहे, त्यामुळे दिल्ली पोलिसांनी सुरक्षा व्यवस्था कडक केली आहे. हिंसाचाराची पुनरावृत्ती होऊ नये म्हणून पोलिसांनी अतिरिक्त बंदोबस्त तैनात केले आहेत.